Over Erik van der Spek Staatsbosbeheer Texel

boswachter Staatsbosbeheer Texel

Verslag van boswachter Dick Schermer 2e helft april

voorjaarsmoriele foto: Dick Schermer

voorjaarsmoriele foto: Dick Schermer

Het is goed te merken aan de vogels dat het te koud is voor de tijd van het jaar. Een aantal vogels zingen nog marginaal en in minder grote dichtheden dan normaal is in deze tijd: nachtegaal, grasmus, rietzanger, koekoek en tuinfluiter zijn nog maar sporadisch gehoord. Er zijn wel veel beflijsters waargenomen. Kieviten lopen nu vaak met jonkies en de eerste eidereenden broeden nu.
De planten lijken ook niet op te schieten maar schijn bedriegt: ineens bloeien er veel duinpaardebloemen; ineens is er Engels gras en Engels lepelblad in de Slufter. En als je goed kijkt zie je ruw vergeet-mij-nietje, lathyruswikke, driekleurig viooltje en klein tasjeskruid en het vroegerlingetje is alweer uitgebloeid. Het als zeldzaam bekend staand dwerggras groeit massaal in het noordelijk deel van de buitenduinen van de Slufterbollen tot de zuidelijke kop van de Slufter, in de noordelijke kop van de Slufter en in de buitenduinen noordelijk van het Alesiapaadje bij de Bleekersvallei. In de Muy bloeit de kleine valeriaan. In de Slufter zijn de kiemplantjes van zeekraal te vinden en in het Duinpark de kiemplantjes van klein zonnedauw.
Insecten reageren heel snel op zonlicht: op zandige stukjes zijn bastaardzandloopkevers te vinden en de bloeiende wilgen zitten vol met allerhande hommel- en bijensoorten. Heel leuk zijn de doornsprinkhaantjes op natte oevers. Deze vroege sprinkhaantjes springen als kikkers weg in het water en lopen dan via de oppervlaktespanning weg naar de oever. De vlinders laten zich nog maar sporadisch zien: alleen op 13 april een citroenvlinder in de luwte van de Buitenmuy. Met mooi weer zitten de rupsen van de bastaardsatijnvlinders te zonnen op de spinsels.
In de Slufterkreken spoelen oorkwallen en ribkwalletjes binnen .

kiemende kleine zonnedauw, foto: Dick Schermer

kiemende kleine zonnedauw, foto: Dick Schermer

Aalscholvers
De aalscholvers in de Geul en de Muy heb ik geteld: eigenlijk is inschatten een beter woord want niet alle nesten zijn vanaf de kant zichtbaar. In de Muy wordt het bos waarin de aalscholvers zitten steeds ijler door de de mest van de aalscholvers: ik kwam op 1080 nesten. Het merendeel zijn op dit moment grondnesten. De aalscholvers in de Geul zijn veel moeilijker te tellen doordat er steeds meer in het achterste deel gaan zitten. Ik kwam op 850 zichtbare nesten maar een deel kon ik niet inschatten: de vliegtuigfoto’s binnenkort van de lepelaars wil ik gebruiken om het exacte aantal daar te bepalen. De lepelaars in de Geul broeden aan weerszijden van de groene route.

ballon

Een slag door de Eierlandse Duinen leverde een flinke zak aan ingewaaide troep op. Veel van dat materiaal zijn met helium gevulde ballonnetjes van de firma Qualatex. Veel van deze ballonnen hebben de oorsprong in Engeland getuige de vaak Engelse opschriften.
Verwildere katten worden bijna iedere dag wel waargenomen en doorgegeven: in een van de keutels in de Lange Dam vond ik de resten van een noordse woelmuis.
Bijzondere waarnemingen: 22 april een klapekster in de Hanenplas, 24 april een mannetje zomertaling in de duinrel bij Akiab.

Boswachter Dick Schermer

In heel Noord-Holland aandacht voor aanlijnen honden, dus ook op Texel

Op alle wandelpaden van Staatsbosbeheer op Texel mogen aangelijnde honden mee, soms mogen ze daar los lopen.

Op alle wandelpaden van Staatsbosbeheer op Texel mogen aangelijnde honden mee, soms mogen ze daar los lopen.

Heerlijk met de hond wandelen in de natuur is ontspannend. Vanwege de kwetsbare natuur zijn hier wel regels voor: in natuurgebieden moeten honden meestal aan de lijn. De komende weken infomeren natuur- en recreatieorganisaties in heel Noord-Holland hondenbezitters over de regels. Begin mei vinden meer controles plaats.

Noord-Hollandse natuur- en recreatieorganisaties bundelen hun krachten om hondenbezitters te informeren over de regels bij wandelen met de hond in de natuur. Met een provincie brede aanpak willen wij hondenbezitters bewuster maken van de ongewenste invloed van loslopende honden op de natuur, zoals de verstoring van dieren en de naleving bevorderen. De komende weken controleren boswachters en andere handhavers vaker. Op borden bij natuurgebieden en op andere plaatsen staat duidelijk aangegeven wat de regels precies zijn. Voor Texel staat dit op een flyer in het Nederlands en Duits, uitgegeven door de gemeente Texel, VVV en Staatsbosbeheer, daarop is ook te zien waar honden niet aan de lijn hoeven. Deze flyer is ook op internet te vinden, via staatsbosbeheertexel.wordpress.com http://wp.me/P1SrL4-l Hondenbezitters die zich daar niet aan houden riskeren een bekeuring.

Verstoren van dieren voorkomen
Om te voorkomen dat dieren verstoord worden moeten honden zijn aangelijnd, zeker in de broedtijd. In Noord-Holland broeden veel vogelsoorten die allemaal beschermd zijn. Vooral vogels die hun nest op de grond hebben, maar ook konijnen en hazen kunnen gemakkelijk door loslopende honden worden verstoord. Bij dreiging verlaten deze dieren hun jongen of het nest. Dan is het risico groot dat de jongen verhongeren of de eieren niet uitkomen. Voor jagende vogels en dieren is het dan ook eenvoudig om de eieren of de kuikens te roven. Een rennende hond ziet er voor vogels dreigend uit. Honden hebben een goede neus en vinden gemakkelijk nesten of jonge vogels die net zijn uitgevlogen.

Losloopgebieden
Er zijn ook wandelaars die liever geen loslopende honden tegenkomen. Zij kiezen er bewust voor om te lopen in een honden-aanlijngebied. De toegangsvoorwaarden verschillen per natuurgebied. In sommige delen van natuurgebieden hoeven honden niet altijd aangelijnd te zijn. Daarom is het goed om altijd eerst de toegangsvoorwaarden te lezen. Op plaatsen waar wandelaars mogen komen, dus de plaatsen waar honden mogen komen, moet op Texel poep worden opgeruimd. Verpakt achterlaten geldt daarbij niet als opruimen.

Een hond die buiten de paden los rond struint heeft veel plezier, de wilde dieren daardoor juist niet. Foto: Dick Schermer

Een hond die buiten de paden los rond struint heeft veel plezier, de wilde dieren daardoor juist niet. Foto: Dick Schermer


Handhavingssamenwerking
Natuurmonumenten, Landschap Noord-Holland, Staatsbosbeheer, Goois Natuurreservaat, Recreatie Midden Nederland, PWN, gemeente Amsterdam Amsterdamse Bos en Recreatie Noord-Holland hebben vorig jaar afgesproken meer te gaan samenwerken op het gebied van handhaving. De provincie Noord-Holland ondersteunt hen daarbij. Met een gezamenlijke aanpak kunnen de organisaties hun capaciteit beter inzetten en eenduidiger optreden.

Wetgeving
De provincie houdt toezicht op de naleving van wetten die de natuur beschermen zoals de Flora- en Faunawet, de Boswet en de Natuurbeschermingswet. De Natuurbeschermingswet regelt de bescherming van ‘Natura 2000 gebieden’. Grote delen van de gebieden die Noord-Hollandse natuurorganisaties beheren zijn Natura 2000-gebied. Activiteiten in of rond deze gebieden mogen de natuur niet schaden. De provincie kijkt naar het belang van de natuur en dat van recreanten. Het gaat om de bescherming van natuur én om het gebruik en de beleving ervan. Gelukkig zorgen de veel hondenbezitters er voor dat hun huisdier zonder schade in de natuur rondloopt en andere bezoekers niet hindert.

Dit is een voor Texel bewerkte versie van een bericht van de provincie Noord-Holland.

Boswachter Erik van der Spek

Samen delen in Nationaal Park de Duinen van Texel, rijkdom of armoe?

SONY DSC
Veel vormen onderlinge hinder
De komende realisatie door Wielersport Texel van een 100km lange ATB-route op Texel roept vragen op. Wordt er in het Nationaal Park Duinen van Texel wel voldoende rekening gehouden met de natuur? Volgens de beoordeling door de provincie hebben Staatsbosbeheer en Wielersport Texel dit inderdaad gedaan. Vooral over het gezamenlijk gebruik met wandelaars of paardensport van een deel van de paden die voor de route gebruikt worden, zijn er vragen. Sommige mensen zijn bang dat dit samen delen armoe zal worden.
ruiters
Zorgvuldig kiezen
Bij de selectie van paden waar dit gedeeld gebruik aan de orde is, is dit risico zeker meegewogen. Waar het om ruiterpaden gaat is deze keuze pas gemaakt nadat vertegenwoordigers van de paardensportorganisaties aangegeven hebben dat het op deze paden kan. Bewust zijn bijvoorbeeld de ruiterpaden in De Dennen buiten dit tracé gehouden. Het ruiterpad langs de Zanddijk, waar gezamenlijk gebruik al jaren op proef mag is goed te overzien en wordt bovendien niet intensief gebruikt. Rekening houden met elkaar is hier dus goed mogelijk. Ook voor de op te nemen ruiterpaden in het noordelijk deel van het Krimbos en het pad langs het fietspad naar de Stengweg geldt dit. Voor Staatsbosbeheer blijven het in de eerste plaats ruiterpaden. Blijkt het samen gebruiken onverhoopt toch niet goed mogelijk dan moet de ATB-route hier het fietspad gaan gebruiken. Een deel van het wantrouwen lijkt veroorzaakt te worden doordat er nog steeds mountainbikers zijn die de ruiterpaden in De Dennen blijven gebruiken.
SONY DSC
Er is natuurlijk meer vormen van samen delen dan met fietsers waarbij het niet altijd goed gaat. Hondeneigenaren laten hun hond soms ook loslopen wanneer die niet goed onder controle is en wel andere wandelaars lastig valt. Of de veiligheid van ruiters of fietsers in gevaar brengt. Ook het niet opruimen van hondenpoep of dit verpakt achter laten is een ongewenste manier van samen delen.

Slechts een enkeling
Ik kreeg de vraag waarom het in Schotland wel mogelijk is dat wandelaars, fietser en ruiters paden samen gebruiken en hier niet. Ook hier hebben we voorbeelden van goed gezamenlijk gebruik. Op de Reuverslandweg in De Dennen gaat op delen wandelen en paardrijden of wandelen en mountainbiken al jaren bijna probleemloos samen. Het pad in het noorden van de Eierlandse Duinen langs de Torentuintjes naar het strand is al decennia wandel- en ruiterpad. Wel mogen ruiters hier in het zomerhaljaar hier alle ‘s ochtends vroeg en ’s avonds op het strand komen. Omdat veruit de meeste mensen wel rekening willen houden met elkaar gaat het vooral mis wanneer paden veel gebruikt worden. Dan is er te vaak iemand die geen respect heeft voor anderen. De ergernis die die ene mountainbiker, hondenuitlater, ruiter of wandelaar veroorzaakt straalt af op elke volgende en ook al gedraagt deze zich keurig. Van de naar schatting 5 miljoen bezoeken (inclusief passanten naar het strand) aan het Nationaal Park Duinen van Texel constateren de boswachters van Staatsbosbeheer ongeveer 5.000 keer ongewenst gedrag. Zelfs wanneer dit maar 1% van de werkelijkheid is gaat het dus bij 99% van de bezoeken goed. Het negatieve effect hiervan op het plezier van die 99% van de bezoekers is wel groot.

Boswachter Erik van der Spek

Verslag van boswachter Glenn van Ginkel over begin april

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.


Vogels:
De Geul
Op 1 april zijn de eerste fitissen gehoord tussen de in grote getale aanwezige blauwborsten. Ook zwom er een paartje pijlstaart nu verwacht ik niet dat deze hier gaan broeden maar toch mooi om ze te zien. Op 4 april kwamen we het eerste graspiepernestje tegen. De eerste nachtegaal hoorde ik dit jaar op 13 april. Diverse lepelaars zijn druk bezig met hun nesten te bouwen ook langs het excursiepaadje zijn ze actief, misschien dat ze hier ook wel willen gaan nestelen. Er zijn veel bruine kiekendieven ik zeker 4 paartjes in De Geul en dan ben ik nog niet in de Kreeftepolder en Horspolders geweest.

Bollekamer
Vliegt een paartje boomleeuweriken ter hoogte van strooiveld en bij het Bosje van Cor Piet een mooie zwarte roodstaart

Westerduinen, Bleekersvallei en De Dennen
Op 1 april lag hier een nestje van de kieviet op het Biesboslandje. Langs de tureluur vloog een sijs en de eerste tjiftjaf is hier ook op 1 april gehoord.
10 april waren de kraaien heel brutaal op jacht naar jonge grauwe ganzen. Ze liepen gewoon mee met de ganzen en op een moment dat de ouders even niet opletten of afgeleid werden door een andere gans sloegen ze hun kans en pikte een jonge gans uit de groep vandaan. Mooi gezicht hoe die beesten te werk gaan.
Op de parkeerterrein bij Paal 17 en 15 ligt weer een nestjes van de bontbekplevier. De bruine kiekendief is weer vol op aanwezig in de Westerduinen zo tel ik er al ongeveer vijf locaties tot het Duinpark. De blauwe kiekendieven zijn nog druk aan het baltsen en paartjes aan het vormen. Zo zijn er twee vrouwtjes in de bleekersvallei waargenomen en ook bij paadje 14. Hans onze plaatselijk fotograaf heeft vrouwtje H8 weer waargenomen. Ik hoorde dat zij er al 11 jaar zit, dat ligt hoger dan de gemiddelde leeftijd van de blauwe kiekendieven.

Muy
Hier wis een hop waargenomen op 11 april en ook vloog er een kleine zilverreiger. De lepelaars proberen weer uit man en macht een plekje te maken in de Muyplas. Met inventariseren viel het me op dat er veel kneutjes vliegen. Er zijn ook 3 velduilen waargenomen iets om in de gaten te houden.

Slufter
Eidereenden vrouwtjes worden hier als door een stel bouwvakkers toegefloten. Ook kluten en groenpootruiters zijn in grote getalen te zien.

Amfibieën
Op diverse pekken is de dril van de heidekikker waargenomen ook de rugstreeppad kon zich niet in houden en eigenlijk over gehele eiland kun je de strengen vinden in het water. s’ Avond is het ook een gekwaak van mannetjes die de vrouwtjes in alle macht proberen te versieren goed te horen.

Planten in bloei.
dwerg gras, reiger bek en ooievaarsbek, lathyruswikke, bosanemoon, kandelaartje, Deens lepelblad en Engels lepelblad, dotterbloem. muskuskruid. De kraaiheide is ondertussen al weer uitgebloeid.

Boswachter Glenn van Ginkel

Verslag van boswachter Rob Sier over begin april

SONY DSC

SONY DSC


Broedvogels
Het vogelleven begint flink op gang te komen. Ik heb mijn eerste inventarisatieronde gelopen; de Achtbunders in De Slufter ontwikkeld zich geweldig; het aantal kievitsnesten loopt daar flink op; Jan Witte telde er vorige week maar liefst 26. Daarna zijn een aantal nesten weggespoeld want op 18/4 kwam ik niet verder dan 11 nestjes en een aantal ondergelopen kuiltjes op het lagere oostelijk deel. Ook bontbekplevieren, kleine plevieren, kluten, eidereenden enz. zijn er te zien. Vanaf het wandelpad kan iedereen meegenieten zonder de vogels te storen.
Ik heb veel doortrekkende(?)roodborsttapuiten in de bosjes in het noorden van De Slufter gezien. In de Bunkervallei zitten aan de westzijde 2 territoriale roodborsttapuitenparen. Verder heb ik er balts van grutto, scholekster, eider en bergeend gezien. Op twee parkeerterreinen broeden bontbekplevieren, deze zijn op de gebruikelijk manier beschermd.

Excursies

De twee excursies die ik tot nu toe gelopen waren volgeboekt Enthousiaste groepen en er was veel te zien; de lepelaars in De Geul zijn te zien vanaf het duintje bij het begin van de meeuwenkolonie. De afzetting bij de sluftermonding werkt goed. De vogels krijgen hier rust, terwijl de bezoekers ze wel kunnen zien. Het beschikbaar komen van het eerste deel van de 100km mountainbikeroute lijkt op dit moment tot minder overtredingen tot minder overtredingen te leiden.

Boswachter Rob Sier

Lekker naar buiten, daarna tekencontrole doen: Week van de Teek

Foto: Fedor Gassner

Foto: Fedor Gassner


De natuur in gaan is erg leuk en spannend. Veel mensen geeft het een veilig gevoel dat in Nederland geen wolven of beren voorkomen. De kans dat die een gevaar opleveren is veel minder groot dan we denken. Sommige kleine dieren zijn riskanter. In de Nederlandse natuur vormt de teek het grootste risico, of eigenlijk niet de teek maar de minuscule bacterie Borrelia burgdorferi die de ziekte van Lyme kan veroorzaken. Een derde van de tekenbeten lopen mensen in de tuin op. Oppassen voor teken moet dus in al het groen, niet alleen in natuur.
Om kinderen spelenderwijze vertrouwd te maken met de tekencontrole is een game ontwikkeld: http://www.teekcontrol.nl die het controleren op teken stimuleert. Over hoe een tekencontrole uit te voeren is er het filmpje ‘Een teek, pak hem beet!’ gemaakt: http://www.rivm.nl/tekenbeet/film

Teken
Teken zijn geen insecten maar horen met hun achtpoten bij de spinachtigen. Ze zijn 1-3 mm groot, maar een bloed volgezogen vrouwtje wordt veel groter. Zodra het warmer wordt dan 5 graden kunnen teken actief worden. In de jeugdfases zuigen ze vaak bloed bij muizen, dan kunnen ze besmet raken. Die besmetting kunnen ze overdragen vlak voordat ze hun gastheer verlaten, dan pas spuiten ze iets in het wondje waar de bacterie in kan zitten. Is een besmette teek voor die tijd op de goede manier verwijderd, dan is de kans op besmetting klein. Als nimf (puber) kunnen ze soms ook bij mensen bloed zuigen. Daarbij is het risico op een besmetting het grootst, ze blijven dan klein en worden niet verwijderd voor ze zelf willen loslaten. De volwassen vrouwtjes krijgen het bekende dikke achterlijf en vallen vaak op voordat de besmetting kan worden overgebracht.

Foto: Fedor Gassner

Foto: Fedor Gassner


Minder risico
Vermijd dichte begroeiing en schaduwrijke plaatsen met een dikke laag blad; teken drogen snel uit. Let extra op in de buurt van dieren (honden, katten, vee, hazen, konijnen, muizen en laat dode dieren liggen. Teken kunnen niet springen of vliegen en klimmen tot 1,5m hoog, dus tijdens het wandelen of fietsen op paden in de natuur is de kans dat een teek u weet te vinden klein. Controleer uzelf en vooral uw kinderen wanneer ze tussen planten in tuin, park of natuur hebben gespeeld en haal teken snel weg met een tekenverwijderaar. Op ons weblog http://www.staatsbosbeheertexel.nl.wordpress.com vindt u bij de folder van het Bosschap met uitgebreide informatie. Heeft een teek langer dan 24 uur bloed gezogen of vormt zich na een beet een rode ring ga dan naar de huisarts. Gaat u na een tekenbeet met klachten naar de huisarts vertel dan dat u door een teek gebeten bent geweest. Lyme kan tot een grote variatie aan klachten leiden, die ook andere oorzaken kunnen hebben
Lyme is iets om serieus rekening mee te houden, maar zeker geen reden om niet meer van bos en duinen, parken en tuinen te genieten. Meer weten: http://www.weekvandeteek.nl

Baltsende eidereenden luisteren in De Slufter, met uitleg van vogelwachters @NPTexel

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.

Het is nu de uitgelezen tijd om vanaf het uitkijkpunt het Diepe Gat eidereenden te bewonderen. Ze zijn er te horen en te zien. Het koerende geluid van de baltsende mannetjes is bijzonder om te horen. De zwart-wit gekleurde mannetje met een groene halsvlek zijn nu op zijn mooist. De vogelwachters van @De_Slufter zijn vaak aanwezig om uitleg te geven en laten u graag door een telescoop kijken om eidereenden en andere vogels goed te bekijken.

Boswachter Erik van der Spek